انگلستان یکی از محبوبترین مقاصد تحصیلی برای دانشجویان بینالمللی است که قصد دارند اقتصاد را در مقطع کارشناسی یا تحصیلات تکمیلی دنبال کنند. دانشگاههای این کشور از پیشگامان تاریخی علم اقتصاد هستند و همچنان فارغالتحصیلانی تربیت میکنند که در عرصههای دولتی، مالی و پژوهشی در سراسر جهان نقشآفرینی میکنند. بیشتر دورههای اقتصاد در انگلستان با مجوز نهادهای معتبر جهانی مانند AACSB، EQUIS Global و CIMA ارائه میشوند و همین موضوع نشاندهندهی استاندارد بالای آموزشی و کیفیت علمی این کشور است.
در ادامه، به بررسی مهمترین دلایل انتخاب انگلستان برای تحصیل اقتصاد، انواع دورهها، شهریهها، شرایط پذیرش و جزئیات کاربردی دیگر میپردازیم تا تصویر روشنی از مسیر تحصیلی پیشِرویتان به دست آورید. اگر شما هم قصد دارید در یکی از برترین دانشگاههای انگلستان پذیرش بگیرید و به دنبال راهی مطمئن برای شروع هستید، همین حالا وقت مشاوره پذیرش تحصیلی خود را با کارشناسان علمی نو رزرو کنید تا مشاوران ما گامبهگام همراهتا باشند و بهترین مسیر را برای آیندهی تحصیلیتان طراحی کنند.
تحصیل رشته اقتصاد در انگلستان
انگلستان فقط مقصدی برای تحصیل اقتصاد نیست و میتوان گفت زادگاه و خاستگاه اصلی این علم است. بنیانگذاران اندیشههای اقتصادی، از آدام اسمیت تا جان مینارد کینز، در همین خاک نظریههایی را شکل دادند که هنوز هم شالودهی فهم ما از اقتصاد جهانی به شمار میروند. دانشگاههایی مانند مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن و دانشگاه کمبریج نهتنها میزبان برجستهترین اقتصاددانان تاریخ بودهاند، بلکه خود بستر شکلگیری بسیاری از مناظرات بزرگ اقتصادی جهان بودهاند.
انگلستان امروز، پنجمین اقتصاد بزرگ دنیا است و شهر لندن بهعنوان یکی از مراکز اصلی مالی جهان شناخته میشود. تحصیل در چنین محیطی بهمنزلهی حضور در «آزمایشگاه زندهی اقتصاد» است؛ جایی که متقاضیان تحصیل در انگلیس میتوانند مفاهیم نظری را همزمان با مشاهدهی کاربرد واقعی آنها در بانک مرکزی انگلستان، بورس لندن و بازارهای مالی بینالمللی درک کنند.
این نزدیکی جغرافیایی و علمی با مرکز فعالیتهای اقتصادی جهان، مزیت بزرگی برای متقاضیان تحصیل در انگلیس محسوب میشود، چون دیدی واقعی و همزمان از سیاستهای مالی و پویایی بازار به دست میآورند؛ چیزی که هیچ کتاب درسی قادر به بازسازی آن نیست. دانشگاههای انگلستان، بهویژه دانشگاه LSE، دارای جمعیتی کاملاً بینالمللی هستند؛ بهطوری که بیش از ۶۶٪ از متقاضیان تحصیل در انگلیس آن از کشورهای دیگر میآیند.
دورههای اقتصاد در انگلستان ترکیبی بینظیر از آموزش نظری، تمرین عملی و تفکر تحلیلی را ارائه میدهند. دورههای آموزشی طوری طراحی شدهاند که دانشجویان را به مجموعهای از مهارتهای انتقالپذیر مجهز کنند، از جمله:
- تحلیل داده و آمار
- پژوهش و نگارش علمی
- ارائه و برقراری ارتباط مؤثر
- تفکر انتقادی و حل مسئله
به همین دلیل، فارغالتحصیلان اقتصاد از دانشگاههای بریتانیا همواره در بازار کار جهانی تقاضای بالایی دارند و میتوانند مسیر شغلی متنوعی در حوزههای بانکداری، سیاستگذاری، تحلیل بازار، و تحقیق اقتصادی انتخاب کنند.
ساختار اصلی دروس اقتصاد در انگلستان
تقریباً تمام دورهها بر دو شاخهی بنیادین استوارند:
- اقتصاد خرد (Microeconomics)
بررسی تصمیمگیریهای فردی و سازمانی در استفاده از منابع، شامل موضوعاتی چون عرضه و تقاضا، ساختار بازار، رفتار مصرفکننده و روانشناسی تصمیمگیری اقتصادی.
- اقتصاد کلان (Macroeconomics)
تحلیل اقتصاد در سطح کلان و جهانی؛ شامل تولید ملی، نرخ بهره، تورم، بیکاری، مالیات و سیاستهای پولی و مالی.
اما BSc یا BA در اقتصاد؟
یکی از نخستین و حیاتیترین تصمیمهایی که باید بگیرید، انتخاب میان دو نوع مدرک کارشناسی است:
مدرک کارشناسی علوم (BSc) و کارشناسی هنر (BA).
این انتخاب تنها مربوط به عنوان مدرک نیست؛ بلکه تعیینکنندهی میزان تمرکز دوره بر ریاضیات، تحلیل داده و مهارتهای کمی در مقابل رویکرد انسانی، اجتماعی و سیاستمحور است.
مدرک کارشناسی علوم (BSc)
مدرک BSc یا «کارشناسی علوم» رایجترین قالب در دانشگاههای برتر انگلستان است و محور اصلی آن «تحلیل کمی و ریاضی» است. در این مسیر، دانشجوها آموزشی دقیق و عددی میبینند که شامل درسهای پیشرفتهی آمار، اقتصادسنجی و مدلسازی است.
ویژگیهای کلیدی دورهی BSc:
- تمرکز بالا بر ریاضیات، مدلسازی و تحلیل داده
- مناسب برای دانشجویانی با پایهی قوی ریاضی و علاقه به تحلیل عددی
- مسیر مستقیم به مشاغل بانکداری، مالی، تحلیل داده و اقتصادسنجی
بنابراین اگر هدفتان اشتغال در فایننس، تحلیل داده، مشاوره اقتصادی یا ادامه تحصیل در سطوح MSc یا PhD است، مسیر BSc برایتان ضروری است.
مدرک کارشناسی هنر (BA)
مدرک BA یا «کارشناسی هنر» کمتر ریاضیمحور و تمرکز آن بر تحلیل مفهومی، اجتماعی و سیاسی اقتصاد است.
در این مسیر، اقتصاد با رشتههایی مانند جامعهشناسی، سیاست، فلسفه و مدیریت تلفیق میشود.
ویژگیهای کلیدی دورهی BA:
- مناسب برای دانشجویانی که به سیاستگذاری عمومی، حقوق، روزنامهنگاری یا مدیریت علاقه دارند.
- تمرکز روی تحلیل کیفی، اثرات اجتماعی تصمیمهای اقتصادی و کاربرد نظریه در دنیای واقعی.
اگر به مباحث اقتصادی علاقهمندید، اما ریاضیات سطح بالا برایتان جذاب نیست، مسیر BA انتخاب متوازنتر و مناسبتری است.
طول دورهها
دورهی تماموقت کارشناسی اقتصاد طی سه سال تکمیل میشود. این ساختار زمان و هزینهی شما را نسبت به سیستمهای چهارساله (مثل آمریکا) تا حد زیادی کاهش میدهد. اما گزینهای به نام دورهی «ساندویچی» (۴ ساله) نیز وجود دارد که گزینهای عالی برای متقاضیان تحصیل در انگلیس است که میخواهند تجربهی کاری یا تحصیل در خارج از کشور هم کسب کنند. سال چهارم در این مدل، شامل کارآموزی تماموقت یا یک سال تحصیل در دانشگاه همکار خارجی است.
یکی از جذابترین ویژگیهای نظام آموزشی انگلستان، کارشناسیارشد فشرده و یکساله است. اکثر دورههای MSc یا MA اقتصاد در بریتانیا بین ۱۰ تا ۱۲ ماه طول میکشند.
مزایا:
- بازگشت سریعتر به بازار کار
- کاهش چشمگیر هزینههای تحصیل و زندگی
- دورههای تخصصی مطابق با نیازهای روز دنیا
دانشگاههایی مانند LSE حتی دورههای ۲سالهی MSc Economics ویژهی دانشجویانی دارند که از رشتههای مثل ریاضی یا فیزیک وارد اقتصاد میشوند (شامل سال اول جهت آموزش مبانی اقتصاد).
مسیر پژوهشی: MRes و PhD
مدرک MRes با کارشناسیارشد معمولی تفاوت اساسی دارد. این مسیر برای دانشجویانی طراحی شده که میخواهند تحقیقات عمیق و مسیر دکتری را دنبال کنند. حدود ۷۰٪ از دوره شامل پژوهش مستقل است و بهعنوان اولین مرحلهی رسمی ورود به دورهی PhD شناخته میشود.
مناسب برای کسانی که قصد دارند وارد دانشگاههای تحقیقمحور مانند مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن، دانشگاه کالج لندن یا دانشگاه منچستر شوند.
PhD/DPhil (دکتری اقتصاد)
مدل ترکیبی «۱+۳» یا «۲+۳»
- مرحله اول: ۱ تا ۲ سال MRes با آموزش نظریههای پیشرفتهی خرد، کلان و اقتصادسنجی.
- مرحله دوم: ۳ تا ۴ سال تحقیق و نگارش پایاننامه مستقل.
مدل سنتی: دورهای ۳ تا ۴ساله برای دانشجویانی که پیشتر MRes یا مدرک پژوهشی معادل گذراندهاند.
بهترین دانشگاه برای تحصیل اقتصاد در انگلیس
دانشگاههای برتر انگلستان در رشتهی اقتصاد نهتنها در سطح ملی پیشتازند، بلکه همواره در فهرست بهترین دانشگاههای جهان نیز جای دارند. سه دانشگاه معروف که به «مثلث طلایی» شناخته میشوند، مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن، دانشگاه آکسفورد و دانشگاه کمبریج، هستهی اصلی این برتری جهانی را تشکیل میدهند.
بر اساس رتبهبندی جهانی QS در سال ۲۰۲۴ در شاخهی «اقتصاد و اقتصادسنجی»، سه دانشگاه بریتانیایی در میان ده دانشگاه برتر جهان قرار گرفتهاند:
- مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن در رتبهی ۷ جهان
- دانشگاه آکسفورد در رتبهی ۹ جهان
- دانشگاه کمبریج در رتبهی ۱۰ جهان
در رتبهبندی Times Higher Education سال ۲۰۲۵ برای «بازرگانی و اقتصاد»، موقعیت این دو دانشگاه حتی چشمگیرتر است:
- دانشگاه آکسفورد در رتبهی ۲ جهان
- دانشگاه کمبریج در رتبهی ۵ جهان
در این میان، جایگاه مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن منحصربهفرد است. این دانشگاه که تمرکز ویژهای بر علوم اجتماعی دارد، در سال ۲۰۲۵ از نگاه QS در رتبهی اول لندن و ششم جهان در حوزهی «علوم اجتماعی و مدیریت» قرار گرفته است.
اما برتری تحصیل اقتصاد در انگلستان فقط به مثلث طلایی محدود نمیشود. گروهی از دانشگاههای سطحبالا و پژوهشمحور دیگر نیز در این حوزه عملکردی بسیار درخشان دارند، از جمله:
- دانشگاه کالج لندن
- دانشگاه وارویک
- دانشگاه سنت اندروز
- دانشگاه دورهام
بسیاری از همین دانشگاهها و تعدادی دیگر از مؤسسات برتر آموزشی انگلستان با علمی نو همکاری دارند و بخشی از پروژهی پذیرش رایگان علمی نو محسوب میشوند. این یعنی متقاضیان میتوانند بدون پرداخت هزینهی اولیهی درخواست، فرایند اپلای، خود را از طریق تیم پذیرش علمی نو انجام دهند و مسیر ورودشان به دانشگاههای تراز اول بریتانیا را آسانتر و مطمئنتر طی کنند.
شرایط تحصیل اقتصاد در انگلیس
پذیرش در رشتهی اقتصاد در دانشگاههای بریتانیا رقابتی و پرمتقاضی است و از آن دسته رشتههایی است که دانشگاهها برای پذیرش دانشجو در آن، معیارهای سختگیرانهای در نظر میگیرند. اغلب دانشگاهها انتظار دارند دانشجو در ریاضیات سطح پیشرفته نمرات بالایی کسب کرده باشد، زیرا موفقیت در دوره تا حد زیادی به تحلیلهای کمی و مهارتهای عددی بستگی دارد.
دانشگاههای انگلستان مجموعهی بسیار گستردهای از مدارک بینالمللی را میپذیرند. جدولهای دقیق معادلسازی نمرات بینالمللی معمولاً در وبسایت رسمی هر دانشگاه منتشر میشود. برای دانشآموزانی که در سیستم آموزشی ۱۲ساله تحصیل کردهاند و مدرک آنها بهتنهایی شرایط ورود مستقیم را فراهم نمیکند، گذراندن دورههای فشردهی فاندیشن یکساله راهی شناختهشده و معتبر برای ورود به دانشگاه است.
همچنین، اگر کشور محل تحصیلتان جزو کشورهای انگلیسیزبان نیست، ارائهی مدرک معتبر زبان انگلیسی الزامی است. مدرک باید در دو سال گذشته صادر شده باشد.
برای کارشناسی:
- نمرهی کل آزمون آیلتس: حداقل ۶٫۵
- حداقل نمره در هر بخش: ۵٫۵
برای کارشناسیارشد:
دانشگاههای سطحبالا، استاندارد بالاتری دارند. مثلاً دانشگاه کالج لندن (UCL) برای پذیرش در دورهی کارشناسیارشد اقتصاد نیاز به سطح زبانی «Level ۲» یعنی آیلتس ۷ یا بالاتر دارد.
مدارک موردنیاز برای پذیرش
برای مقطع کارشناسی:
- انگیزهنامه
- توصیهنامهی تحصیلی مناسب
- کارنامهی کلاس دهم و دوازدهم
- صفحات اول و آخر گذرنامه
برای مقطع کارشناسیارشد:
- بیانیهی شخصی یا انگیزهنامه
- ریزنمرات کامل دورههای پیشین
- مدرک رسمی تحصیلی
- توصیهنامه از استاد یا کارفرما (بسته به مورد)
- رزومهی بهروز (CV یا Resume)
- گواهی سابقهی کاری یا کارآموزی مرتبط (در صورت وجود)
- صفحات اول و آخر گذرنامه
آزمونهای اختصاصی ورودی (Admissions Tests)
برخی از دانشگاههای برجستهی انگلستان برای پذیرش در رشتهی اقتصاد، آزمونهای اختصاصی برگزار میکنند. از جمله، آزمون TMUA یا آزمون ریاضیات برای ورود به دانشگاه که مهارتهای ریاضی، منطق و حل مسئله را در سطح پیشدانشگاهی میسنجد و در دانشگاههای کمبریج و کالج لندن (UCL) برگزار میشود. همچنین آزمون TSA یا آزمون مهارتهای تحلیلی و تفکر نقادانه برای سنجش قدرت تحلیل، استدلال و درک منطقی طراحی شده و ویژهی متقاضیان رشتهی «اقتصاد و مدیریت» در دانشگاه آکسفورد است.
هزینه تحصیل اقتصاد در انگلیس
شهریهی سالانهی متقاضیان تحصیل در انگلیس در مقطع کارشناسی اقتصاد در انگلستان بازهی گستردهای دارد و معمولاً بین ۱۳ هزار تا ۳۸٬۰۰۰ پوند در سال متغیر است. با این حال، دانشگاههای برتر که پیشتر به آنها اشاره شد، در سطح بالای این محدوده قرار دارند و شهریهای حدود ۲۶٬۰۰۰ تا بیش از ۳۰٬۰۰۰ پوند در سال دریافت میکنند.
برای نمونه:
- دانشگاه کمبریج برای ورودی سال ۲۰۲۶، شهریهای حدود ۳۰ هزار پوند در سال دارد.
- مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن (LSE) برای ورودی سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶، شهریهای حدود ۲۹ هزار پوند در سال اعلام کرده است.
- دانشگاه سنت اندروز برای ورودی سال ۲۰۲۴–۲۰۲۵، شهریهای حدود ۲۷ هزار پوند در سال دریافت میکند.
یکی از مزیتهای مهم مالی که برخی دانشگاههای برتر مانند مدرسهی اقتصاد و علوم سیاسی لندن و دانشگاه کمبریج ارائه میدهند، وجود سیاست «شهریهی ثابت» برای متقاضیان تحصیل در انگلیس است. بر اساس این سیاست، مبلغ شهریه از سال ورود دانشجو ثابت میماند و در طول سه یا چهار سال دورهی تحصیل افزایش نمییابد.
این موضوع مزیت مالی چشمگیری ایجاد میکند، زیرا دانشجو و خانوادهاش را از افزایش سالانهی شهریه و تأثیر تورم محافظت میکند. در نتیجه، امکان برنامهریزی مالی دقیق و بلندمدت فراهم میشود و تحصیل در انگلیس به گزینهای پایدارتر و قابل پیشبینیتر از نظر اقتصادی تبدیل میگردد.
شهریهی دورههای کارشناسیارشد یکسالهی فشرده در انگلستان نیز تفاوت زیادی دارد و معمولاً تا بیش از ۵۱٬۰۰۰ پوند در سال متغیر است. بدیهی است که دانشگاههای برتر در این بازه در سطح قیمتی بالاتر قرار دارند.
برای نمونه:
- دانشگاه کالج لندن برای دورهی کارشناسیارشد اقتصاد (MSc Economics) در سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ شهریهای حدود ۴۰ هزار پوند دارد.
- دانشگاه سنت اندروز برای همین رشته در سال ۲۰۲۶، شهریهای حدود ۲۷ هزار پوند تعیین کرده است.
این ارقام نشان میدهند که هرچند تحصیل در دانشگاههای ممتاز انگلستان هزینهبر است، اما در مقابل از نظر کیفیت آموزش، فرصتهای شغلی بینالمللی و اعتبار جهانی مدرک، یکی از سرمایهگذاریهای تحصیلی بسیار ارزشمند به شمار میآید.
بازار کار رشته اقتصاد در انگلیس
تحصیل در رشتهی اقتصاد در دانشگاههای برتر انگلستان از نظر بازده سرمایهگذاری یکی از گزینههای بسیار سودده به شمار میآید. فارغالتحصیلان این رشته معمولا به سمت شغلهای پرتقاضا، با حقوق بالا و مسیر شغلی روشن پس از تحصیل هدایت میشوند. اقتصاددانان در بازار کار «همیشه پرتقاضا» هستند، زیرا مدرک اقتصاد به آنان مجموعهای از مهارتهای تحلیلی، کمی و انتقادی پیشرفته میدهد که در صنایع مختلف ارزشمند و موردتوجه کارفرمایان است.
مسیرهای شغلی اصلی و پردرآمد
- مالی و بانکی:
بزرگترین بخش جذب فارغالتحصیلان اقتصاد در حوزهی مالی است. موقعیتهایی مانند تحلیلگر سرمایهگذاری، تحلیلگر ریسک مالی، کارگزار بورس، و متخصص آمار بیمه از جمله گزینههای محبوباند.
چهار مؤسسهی حسابرسی و مشاورهی بزرگ جهان — دیلویت (Deloitte)، ارنست و یانگ (EY)، پیدبلیوسی (PwC) و کیپیامجی (KPMG) — از بزرگترین کارفرمایان فارغالتحصیلان اقتصاد محسوب میشوند.
- مشاورهی اقتصادی و مدیریتی:
این بخش از حیث اعتبار شغلی جایگاهی ممتاز دارد و معمولاً بهطور مستقیم از میان فارغالتحصیلان دانشگاههای طراز اول استخدام انجام میدهد. در این حوزه، شرکتهای مشاورهی تخصصی اقتصادی مانند NERA، Oxera، Frontier Economics، Brattle و Compass Lexecon در زمینهی سیاستگذاری و اقتصاد حقوقی فعالیت دارند؛ در کنار آنها، شرکتهای مشاورهی راهبردی و مدیریتی مانند McKinsey & Company و Accenture نیز جذبکنندهی اصلی فارغالتحصیلاناند.
- بخش دولتی و عمومی:
بزرگترین کارفرمای اقتصاددانان در بریتانیا، سرویس اقتصادی دولت (Government Economic Service) است که نیروهای تازهکار را در وزارتخانهها و نهادهای مهمی مثل خزانهداری بریتانیا (HM Treasury) به کار میگیرد.
حوزههای نوظهور و آیندهدار
- فناوری: شرکتهای بزرگ فناوری، از جمله آمازون، روزبهروز بیشتر اقتصاددان استخدام میکنند تا در زمینهی طراحی استراتژی قیمتگذاری، تحلیل شبکهها و سیاستگذاری پلتفرمها کمک کنند.
- داده و علوم آماری: مهارتهای کمی فارغالتحصیلان کارشناسی اقتصاد (بهویژه BSc) کاملاً قابلانتقال به سمتهای جدیدی مانند تحلیلگر داده و دانشمند داده است که در بازار کار تقاضای بالایی دارند.
- پایداری و ESG: حوزهی تازهای که به سرعت در حال رشد است. در این مشاغل نقشهایی مثل اقتصاد زیستمحیطی و پایداری تعریف شده تا کارشناسان آثار کربن، هزینهی پروژههای اقلیمی و مدلسازی سیاستهای انرژی سبز را تحلیل کنند.
حقوق و چشمانداز مالی
فارغالتحصیلان اقتصاد در زمرهی بالاترین سطح درآمدی در کشور بریتانیا قرار دارند. طبق آمار HESA، میانگین حقوق آغازین فارغالتحصیلان اقتصاد حدود ۲۸٬۷۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰ پوند در ۱۵ ماه نخست پس از فارغالتحصیلی است. بسیاری از اقتصاددانان باتجربه، بهویژه در موقعیتهای ارشد، تخصصی یا مشاورهای، سالانه درآمدی در حدود ۷۵٬۰۰۰ تا بیش از ۱۰۰٬۰۰۰ پوند دارند.
کلام آخر
در مجموع، متقاضیان تحصیل در انگلیس ضمن یادگیری بنیانهای نظری از دانشگاههایی با اعتبار جهانی، به شبکهای از فرصتهای شغلی در حوزههای مالی، مشاوره، سیاستگذاری عمومی و فناوری دسترسی پیدا میکنند؛ مسیری که از همان آغاز تحصیل تا اشتغال حرفهای، رشد مداوم و بازده بالای سرمایهگذاری تحصیلی را تضمین میکند. برای همراهی در این مسیر و یافتن بهترین انتخاب متناسب با شرایط فردیتان، علمی نو با تحلیل دقیق دانشگاهها، شهریهها و مسیرهای شغلی، به شما کمک میکند دورهای واقعبینانه و هدفمند طراحی کنید تا ورودتان به سیستم آموزشی انگلستان با اطمینان و آگاهی کامل همراه باشد.